ΟΙ ΜΑΧΕΣ ΤΗΣ ΒΕΡΓΑΣ(ΑΛΜΥΡΟΥ) ΚΑΙ ΤΟΥ ΔΥΡΟΥ-ΣΤΗ ΜΑΝΗ

ΟΙ ΜΑΧΕΣ ΤΗΣ ΒΕΡΓΑΣ(ΑΛΜΥΡΟΥ) ΚΑΙ ΤΟΥ ΔΥΡΟΥ-ΣΤΗ ΜΑΝΗ
( Από την 21η μέχρι και την 25η Ιουνίου 1826)
Του Νικολινάκου
Γεωργίου(ΜSc-MBCS)
Ο διχασμός στα 1824-25 έχει ανοίξει πολύ βαθιές πληγές στο καταματωμένο σώμα της νεκραναστημένης Ελλάδος.
Ο Ιμπραήμ στη Μάνη
Ο στόλος του Αιγυπτίου Ιμπραήμ Πασά φθάνει στις 24 Φεβρουαρίου του 1825 στη Μεθώνη (Μεσσηνία) όπου συγκροτείται σε στρατιωτικό σώμα δυνάμεως 12.000 πεζών, και 2.000 περίπου ιππέων και με ισχυρό πεδινό πυροβολικό. Στην περίοδο εκείνη ο Ιμπραήμ βρήκε τους Έλληνες επαναστάτες σε πολύ άσχημη κατάσταση λόγω του εμφύλιου των πολιτικών με τους στρατιωτικούς.
Ο Ιμπραήμ στις 29/5/1826 στέλνει επιστολή στον Γιωργάκη Μαυρομιχάλη και τον διατάσσει εντός δέκα ημερών να προσέλθει μαζί μ' όλους τους προκρίτους της Μάνης να τον προσκυνήσουν ,αλλιώς θα κυριεύσει και θα αφανίσει τη Μάνη. Και ο Γιωργάκης Μαυρομιχάλης απάντησε ως εξής: «Ελάβομεν το γράμμα σου, εις το οποίον είδωμεν να μας φοβερίζεις ότι αν δεν σου προσφέρομεν την υποταγήν μας θέλεις εξολοθρεύσεις τους Μανιάτες και την Μάνην. Διά τούτο και ημείς σε περιμένομεν με όσες δυνάμεις θελήσεις. Οι κάτοικοι της Μάνης γράφομεν και σε περιμένομεν».(Σπ. Τρικούπης –Ιστορία της Ελλ. Επαναστάσεως Α’ σ.19 )(Μήπως θυμίζει το «Μολών λαβέ»; λέμε !).
Μάχη στη Βέργα Αλμυρού(22/6/1826).
Ο Ιμπραήμ ,μετά την άρνηση των Μανιατών να τον προσκυνήσουν, με 6-7000 πεζούς και ιππείς εξορμά από την Καλαμάτα και το πρωί τις 22/6 φθάνει στη Βέργα Αλμυρού(20 χλμ ΝΔ της Καλαμάτας) για να υποτάξει τους Μανιάτες. Η Βέργα ήταν ξερολίθινο τείχος ύψους ενός μέτρου περίπου και μήκους περισσότερο του χιλιομέτρου, Β. του κόλπου του Αλμυρού , που κτίστηκε από τους Μανιάτες, σαν ταμπούρι. Εκεί ήταν όλοι οι αρχηγοί των Μανιατών κι όλοι οι ελεύθεροι Μεσομανιάτες, σύνολο 1000 περίπου πολεμιστές. (Τρικούπης –Ιστορία της Ελληνικής Επαναστάσεως Δ’σ.20).
Το σχέδιο ενεργείας του Ιμπραήμ ήταν: επίθεση στο Αλμυρό (ξηρά-στεριανή πόρτα της Δ. Μάνης) με παράλληλη αποβατική ενέργεια στα μετόπισθεν με σκοπό τη δημιουργία ενός είδους προγεφυρώματος(στον αφύλακτο κολπίσκο του Δυρού) για να απειλήσει τα νώτα των υπερασπιστών της Βέργας Αλμυρού και με τον τρόπο αυτό να καταλάβει ολόκληρη τη Μάνη. Για παραπλάνηση των Μανιατών σχετικά με την κύρια προσπάθεια του, χτυπάει με τα κανόνια των πλοίων τις Κιτριές και άλλα παράλια.
Πίστευε ότι αν δημιουργούσε το προγεφύρωμα και σταθεροποιείτο εκεί ,πολλοί υπερασπιστές της Βέργας θα εγκατέλειπαν τη θέση τους για να υπερασπιστούν τις οικογένειές τους στη Μέσα και Μεσσηνιακή Μάνη.
Στην ένατη επίθεση- όλες οι προηγούμενες και λυσσαλέες είχαν αποτύχει- των Αιγυπτίων ,και ενώ τα βόλια των Μανιατών τελείωναν ,ένας Μανιάτης οπλαρχηγός με 20 άνδρες (ομάδα Σκυφιάνων) βγήκαν από το τείχος και έρποντες , χωρίς να γίνουν αντιληπτοί , με καταδρομική ενέργεια, επιτίθεται στα νώτα του εχθρού. Οι Αιγύπτιοι που δέχτηκαν την επίθεση, αιφνιδιάστηκαν και τράπηκαν σε φυγή, μεταδίδοντας τον πανικό σε ολόκληρη την εχθρική παράταξη που υποχωρεί .

Μάχη στο Δυρό(23-25 Ιουνίου 1826).
Εφαρμόζοντας το σχέδιο του ο Ιμπραήμ τη νύχτα της 23 Ιουνίου αποβίβασε αριθμό ανδρών στον ορμίσκο του Δυρού(ΝΔ της Αρεοπόλεως) με αντικειμενικούς σκοπούς την Αρεόπολη ,τον Πύργο Δυρού και τη Χαριά. Η απόβαση έγινε αντιληπτή με αποτέλεσμα να αντικρούσουν τους εχθρούς με τον τρόπο που περιγράφεται αναλυτικά από τον Τρικούπη (4,20) και από τον Φραντζή (Φραντζή ,ό.π.,Β’ 447 κεξ ).
Περιληπτικά : Από τις 23 έως τις 26 ' Ιουνίου οι γενναίες γυναίκες της Μάνης, κρατώντας οι περισσότερες για όπλα δρεπάνια θερισμού, ξύλα και πέτρες, αντιµαχούν σαν μάνες - λέαινες που βλέπουν εχθρό στη φωλιά τους και ως να φθάσουν ενισχύσεις από τη Βέργα και τις άλλες περιοχές της Μάνης, ρίχνουν στη θάλασσα τον αήττητο στρατό του Ιμπραήµ, κατεξευτελίζονταν έτσι το πολεµικό γόητρο του Αιγύπτιου στρατάρχη.

Η ΣΠΟΥΔΑΙΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΚΒΑΣΗΣ ΤΩΝ ΜΑΧΩΝ
Οι νικηφόρες μάχες των Μανιατών στη Βεργα (Αλμυρού), στο Δυρό και αργότερα στον Πολυάραβο (20/8/1826 ), είχαν αποφασιστική σημασία για τη τελική έκβαση της Επαναστάσεως. Αν ο Ιμπραήμ κατελάμβανε την Πελοπόννησο -που προϋπόθετε την προηγούμενη κατάληψη της Μάνης - θα τελείωνε και η Επανάσταση και οι ευρωπαϊκές δυνάμεις δεν θα είχαν δικαιολογία για επέμβαση( Ναυαρίνο 8 /10/1827).
Από την Αρεόπολη και το Αλμυρό ξεκίνησε και στο Αλμυρό τελείωσε ο αγώνας που έσωσε το Έθνος.
Μετά τις δίδυμες νίκες της Βέργας, του Δυρού και αργότερα του Πολυάραβου χάθηκε το τελευταίο, το ισχυρότερο και φοβερότερο πολεμικό "χαρτί» που ή Οθωµανική Αυτοκρατορία έριξε πολυάριθμο και βάνδαλο στην ελληνική γη, για να συντρίψει τελειωτικά την επική , Επανάσταση του Εικοσιένα, που είχε ήδη δεχτεί, µετά την πτώση του Μεσολογγίου και την καταστροφή στο Μανιάκι, θανάσιµα πλήγµατα.
« Έχει ιδιαίτερη σημασία η Λεωνίδιος, αλλά νικηφόρος μάχη της Βέργας στην ευτυχή απόληξη του πολυετούς και πολυαίματου αγώνα της Εθνεγερσίας. Είναι η πρώτη Ελληνική νίκη μετά από αλλεπάλληλες κατά ξηράν ήττες δύο ετών.
Η νίκη αυτή ήταν καθοριστική για την έκβαση του απελευθερωτικού αγώνα των Ελλήνων, πιο σημαντική ίσως και από τη ναυμαχία του Ναβαρίνου που ήρθε 16 μήνες μετά. Δεν πρέπει να υποτιμάμε τον δικό μας αγώνα. Και δυστυχώς τον υποτιμάμε σε σημείο τέτοιας αισχρότητας ώστε οι μάχες της Βέργας, του Δυρού και του Πολυαράβου να μην μνημονεύονται σε σχολικά και πανεπιστημιακά εγχειρίδια…Και όμως η μάχη αυτή θα έπρεπε να μνημονεύεται όχι μόνο γιατί δίνει πρότυπα ανδρείας αλλά γιατί προσφέρει πρότυπα παιδαγωγίας. (Ομιλία από κ. Σαράντο Καργάκο κατά την επέτειο των 174 ετών του εορτασμού της μάχης της Βέργας)

ΟΙ ΗΘΙΚΕΣ ΑΜΟΙΒΕΣ… ΤΗΣ ΜΑΝΗΣ.
Μετά από 150 χρόνια(ΦΕΚ46Α/11-3-69) η Πολιτεία προέβη στην
αναγνώριση… της 17ης Μαρτίου (στην Αρεόπολη ) , της 25ης Ιουνίου (Δυρό) και της 22ας Ιουνίου( Βέργα Αλμυρού).ως «επετείους εθνικών και ιστορικών γεγονότων τοπικής σημασίας .»… Αν είναι δυνατόν !!!!
 Το 2002 η Βουλή των Ελλήνων (συντάκτες κάποιοι προοδευτικοί…ιστορικοί, σαν κι
αυτούς που ανακάλυψαν το συνωστισμό… στη Σμύρνη ) προέβη στην έκδοση εντύπου με τίτλο «Χρονολόγιο των σημαντικότερων γεγονότων της Επανάστασης του 1821». Στην έκδοση αυτή ανύπαρκτες ήταν οι λέξεις Μανιάτες, Μανιάτισσες, …, Βέργα, Δυρός , Πολυάραβος,.
 Μετά από τεκμηριωμένες παραστάσεις επιφανών πνευματικών Μανιατών η
Βουλή, αναγνωρίζοντας τη … βλασφημία της , προέβη στην επανέκδοση (Ιανουάριος 2004) του «Χρονολογίου» και περιελήφθησαν σ’ αυτό οι μάχες Βέργας, Δυρού, Πολυαράβου και η κήρυξη του πολέμου κατά της Οθωμανικής αυτοκρατορίας στις 17 Μαρτίου από την Αρεόπολη.
«Οντά ειν' η Μάνη σύφωνη, βγάνει άρματα μεγάλα
και τόνε κρόει το βασιλιά δε λογαριάζει άλλα.»